Пресса о нас

Жаңалық жерде қалмауы тиіс  Читать…

Қауіпсіздік – басты талап Читать…

Айқын саяси қоғамдық газеті №62   11 сәуір 2014 жыл Читать…

Алаш айнасы №146 23.08.2013 ж. Читать…

Айқын саяси қоғамдық газеті   №151 20 тамыз 2013 жыл  Читать… 

Время №121 от 15 августа 2013 года Читать…

Казахстанская правда №248 от 09.08.2013 г.  

Открытия мирового уровня

В последние годы эпидемиологическая  ситуация по гриппу в мире осложнялась возможными возникновениями пандемии, возбудителями которой, по утверждению международных организаций, могли быть вирусы гриппа как «птичьего» (А/H5N1), так и «свиного» происхождения (A/H1N1). 

Борьба с гриппом чрезвычайно сложна в силу целого ряда причин. Во-первых, из-за естественных мутаций, в результате которых поверхностные структуры вируса претерпевают постоянные изменения, что и приводит к возникновению все новых и новых вариантов вируса. Во-вторых, наряду с медленными спонтанными мутациями происходит также целенаправленная трансформация вируса (так называемый «антигенный шифт»), вызванная воздействием внешних факторов.

Учитывая вышеизложенное и большую угрозу возникновения новой пандемии, в Научно-исследовательском институте проблем биологичес­кой безопасности КН МОН РК были проведены научно-исследовательские работы по разработке технологии изготовления, а также доклиническим и клиническим испытаниям вакцин Kazfluvac – против птичьего гриппа А/Н5N1 и Refluvac – против свиного гриппа А/Н1N1 для населения страны. Исследования проводились в рамках национальных научно-техничес­ких программ «Разработка вакцины против гриппа А/H5N1 для здравоохранения Республики Казахстан» на 2008–2010 гг. и «Мониторинг, изучение, разработка средств диагностики, профилактики и терапии гриппа «инфлюэнца А/H1N1» на 2009–2011 гг. Выполнение программ было иници­ировано Министерством образования и науки РК с целью решения правительственной задачи обеспечения населения республики отечественными вакцинами против пандемических вариантов гриппа.

Для разработки вакцины против птичьего гриппа в НИИПББ КН МОН РК с использованием метода обратной генетики получен реассортантный штамм A/AstanaRG/6:2/2009. Он является реассортантом в антигенном соотношении 6:2 между штаммами A/PR/8/34 (H1N1) и А/курица/Астана/6/05 (H5N1), т. е. рекомбинантный штамм состоит из шести внутренних генов (PB2, PB1, PA, NP, M и NS), полученные от штамма-донора A/PR/8/34 (H1N1) и двух поверхностных генов (гемагглютинина и нейраминидазы) от штамма А/курица/Астана/6/05 (H5N1).

Вакцина Refluvac разрабатывалась на основе вакцинного штамма NIBRG-121хр, полученного из Нацио­нального института биологических стандартов и контроля (NIBSC, Великобритания). При разработке технологии изготовления вакцин были решены следующие задачи: отработка параметров культивирования вирусов в куриных эмбрионах, отработка параметров инактивации вирусной суспензии, отработка метода очистки и концентрирования вирусного материала, определение оптимального состава готовой лекарственной формы гриппозной вакцины с адъювантом, контроль качества и сроков годности разработанных противогриппозных вакцин. По результатам проведенных исследований разработана технологическая схема изготовления вакцин Kazfluvac и Refluvac. Составлены нормативно-технические документации: временный аналитический нормативный документ и лабораторный регламент производства препарата.

Доклиническое испытания безопасности и специфической активности экспериментальных серий вакцин Kazfluvac и Refluvac были успешно проведены на базе Национального центра экспертизы лекарственных средств, изделий медицинского назначения и медицинской техники МЗ РК (Алматы), НИИ гриппа СЗО РАМН (Санкт-Петербург), Института токсикологии ФМБА (Санкт-Петербург), государственного НИИ стандартизации и контроля медицинских биологических препаратов им. Л. А. Тарасевича (Москва), Санкт-Петербургской государственной химико-фармацевтической академии. Положительные результаты доклинических исследований вакцины Kazfluvac и Refluvac позволили в дальнейшем провести I и II фазу клинических испытаний безопасности и иммуногенности на добровольцах в возрасте от 18 до 60 лет. Испытания были проведены на клинической базе НИИ гриппа СЗО РАМН и НИИ вакцин и сывороток им. И. И. Мечникова РАМН. Результаты клинических испытаний показали, что оба препарата обладают выраженной иммуногенностью, соответствующей европейским требованиям СРМР ЕМЕА и критериям Федеральной службы по надзору в сфере защиты прав потребителей и благополучия человека МУ 3.33.1758-03, предъявляемым к инактивированным гриппозным вакцинам, а также хорошей переносимостью, низкой реактогенностью и безопасностью.

В результате выполнения научно-исследовательских работ впервые в Республике Казахстан разработаны технологии изготовления первых оте­чественных пандемических вакцин Kazfluvac против гриппа А/H5N1 и Refluvac против гриппа А/H1N1. Выполненная научно-исследовательская работа является чрезвычайно актуальной и имеет большое стратегическое значение в области обеспечения биологической безопасности Республики Казахстан. Конечным и наиболее значимым результатом выполненной работы является регистрация вакцин в Министерстве здравоохранения РК.

Вакцина Kazfluvac, предназначенная для профилактики высокопатогенного гриппа А/Н5N1, и вакцина Refluvac для профилактики пандемического гриппа А/Н1N1 имеют большое значение для решения задачи укрепления эпидемиологического благополучия населения республики. Вышеупомянутые вакцины являются первыми медицинскими вакцинами, созданными за период существования нашего государства.

Учитывая вышеизложенное, считаю, что научно-исследовательская работа по разработке отечественных противогриппозных вакцин Kazfluvac и Refluvac заслуживает присуждения Государственной премии Республики Казахстан в области науки и техники.

Алим АЙКИМБАЕВ,
заместитель директора научно-практического центра санитарно-эпидемиологической экспертизы и мониторинга КГСЭН МЗ РК, доктор медицинских наук, профессор

 

 

 

Алаш айнасы № 78 15 мамыр 2013 жыл Читать…

Президент және халық № 17 26 сәуір 2013 жыл Читать…

Экономика №16   18-24 сәуір 2013 жыл   Читать…

Қордай шамшарағы №57-58 17 сәуір 2013 жыл   Читать…

Ақ жол №42 16 сәуір 20013 жыл   Читать…

Айқын саяси қоғамдық газеті №59 5 сәуір 2013 жыл Читать…

 

 

Айқын саяси қоғамдық газеті №173 от 15.09.2012
Халқымыздың болашағы білім-ғылыммен байланысты

Ұлт Көшбасшысы Н.Назарбаев өзінің «Қазақстан білім қоғамы жолында» атты интерактивті дәрісінде Қазақстанның мектеп- алды, мектеп, арнайы және жоғары білім беру мекемелері мен осы салалардың барлығын біріктіруші ғылым са­ласында жүрген, болашақта еліміздің тағдырына жауапты жастарға және керісінше білім беріп, ғылымға баулып, бүгінгі таңның елеулі мәселелерін ғылыми тұрғыда шешу жолында ізденісте жүрген азаматтарға осыған дейін атқарылып келген және ке­лешекте атқарылуы тиіс қадамдарды тағы бір жолы, ауқымды түрде анықтап, талдап берді.

Елбасымыздың даналығы мен даралығын, білімі мен іскерлігін, ақыл-ойы мен парасатын әлем таныды. Тың деректерге толы, ұлт тарихындағы жаңа дәуірге бару жолындағы мақсат-міндеттер, ұзақ мерзімді мемлекеттік бағдарламалардың орындалу барысы, сыртқы саясат жүргізудегі нақты іс-әрекеттеріміз, «білім — ғылым — ин­новация» деген үштаған, үшінші индустриялық революциядан не күтеміз, дағдарыстан шығу жолдары көрсетілген дәрістен соң көптеген күрделі сұрақтарға жауап беру, шиеленіскен мәселелердің шешу тетігін көрсете білу және осының бәрі миллиондаған адамдардың алдында екендігін ескерсек, бұл тек өресі өте биік нағыз тұлғаның ғана қолынан келеді.
Менің тыңдаушы ретінде айтарым, саясаткерлігі мен іскерлігі, парасаты мен даналығы бүкіл әлем елдеріне белгілі Көшбасшымыздың қарапайым әрі қандайда болмасын тыңдаушыға түсінікті ұғымдарды пайдалана отырып, қазіргі заманның ең жаңа ғылыми және инновациялық жетістіктерін қамтитын дәріс беруі — Елбасы­мыз­­дың, жоғарыда айтылғандармен қа­тар, ұстаздық және ғалымдық қасиетте­рінің де ерекшелігін айқындайды.
Дәріс еліміздің қазіргі уақыттағы түрлі мәселелеріне, негізгі бөлігі білім беру, білім алу саласына қатысты бол­са да, біздер — ғылым қызметкерлері, ғылымның дамуына, біздің ұйымда қызмет атқарушы жастарға, олардың саясатына, ғылыми тұрғыда дамуына, әлеуметтік өміріне қатысты тақырыптарды ерекше ден қойып тыңдап, жоспарларымызды са­лыс­тырдық. Осы тұста айта кетерлік жайт, Елбасымыздың білім және ғылым қызметкерлерінің алдына қойған тапсырмаларын орындау үшін институтта, бұрыннан келе жатқан және қазіргі уақытта іске асырылып жатқан және келешекте орындалуы жоспарланған негіздемелер, қажетті деңгейде білікті кадрлар, әлемнің жетекші ғылыми-өндірістік ұйым­дарымен мойындалған және био­логиялық қауіпсіздік саласындағы проблемаларды өз уақытында шешуге арналған құралдар, әдістер бар. Бұл дегеніміз, институттың 35 жасқа дейінгі барлық қызметкерлері мү­шелік ететін ұйымда жастар саясатын жүргізудің негізі — Жас ғалымдар кеңесі. Екіншісі- халықаралық және АҚШ, ТМД және Еуропа мем­лекеттерінің жетекші ғылыми-зерт­теу орталықтары және білім бе­руші ұйымдарымен орнатылған ын­­­тымақтастық. Ал жоспарланған ша­ралар ретінде, институтта, спорттың сан түрін қамтитын кешеннің, түрлі шаралар өткізуге арналған акт за­лының құрылысын бастау болып табылады.
Сонымен қатар институттың жарты ғасырдан астам уақытты қамтитын тәжірибесі — қолданыстағы вак­циналармен, препараттармен, институт қызметкерлері қол жеткізген өнер­табыстармен дәлелденеді.
Қазіргі таңда біздің институт — вирусология, биотехнология, им­мунология, молекулалық биология, фитопотология және биологиялық қауіпсіздік саласында елімізде жетекші ғылыми орталықтардың бірі. Заманауи техникалық жабдықтармен қам­тамасыз етілген және ғылыми-зерт­теулер жүргізетін, дүниежүзілік дең­гейде биопрепараттар шығаратын экс­перименттік базасы бар. Институт ға­лымдарының ғылыми нәтижелері Дүниежүзілік Денсаулық сақтау ұйымы (WHO, Швецария), Дерттерді бақылау орталығы (CDC, США), Ни­дерланд вакцина институты (Гол­ландия) және тағы да басқа дүние­жүзілік орта­лықтардың беделіне ие.
Елбасы өзінің сөзінде жас кадрлардың кәсіби біліктілігін олардың әлеуметтік жағдайын көтеру мә­селелеріне де тоқталып, үкіметке тапсырма берді. Себебі Елбасының «Жалпыға Ортақ Еңбек Қоғамына қарай 20 қадам» атты бағдарламалық мақаласында қойылған талаптардың іске асуы көбіне-көп жас ғалымдарға байланысты. Қазақстандық ғылымның бәсекелестігін арттырудың тетігі — білікті мамандарды даярлау. Осыған орай, бұл бағытта Ғылым және білім министрі Б.Жұмағұловтың бұй­ры­ғымен «Биологиялық қауіпсіздік проблемаларының ғылыми-зерттеу институтына» мамандарды даярлау үшін 2012-2013 оқу жылына мақсатты даярлауға магистратурадан «биология», «биотехнология», «экология», «ве­теринарлық медицина» және «ве­те­ринарлық санитария» мамандықтары бойынша 21 орын бөлінді, «биология», «биотехнология» және «ветеринарлық медицина» мамандықтары бойынша PhD докторанттарын дайындауға 3 орын бөлінді. Ғалымдарды оқыту және білікті мамандарды дайындау — институттың маңызды элементтерінің бірі. Осыған байланысты институт шетелдердің жетекші ғылыми ор­талықтарына жыл сайынғы тә­жі­р­и­биелік іссапарлар ұйымдастырады. Ағымдағы жылда 50 жас маман шет мемлекеттерде өздерінің білімін жетілдірді.
Институт ұжымы Президенттің индустриялық-инновациялық бағ­дарламаның дамуы туралы тезисін толық қолдайды. Елбасы білім қоғамына жетудің ең тиімді жолы еңбектену, ащы тердің өзіндік құны, әсіресе, бәсеке ғасырында өте жоғары екенін жастарға барынша мұқият түсіндіріп, елдік, мемлекеттік мәселеге жастарды тартудың үлгісін көрсетті. Бұл еліміздің болашағының баянды болуының алғышарты. Біз Елбасының атап көрсеткен негізгі бағыттарын бас­шылыққа алатын боламыз

Абылай САНСЫЗБАЙ, академик,
Биологиялық қауіпсіздік
проблемаларығылыми-зерттеу
институтының бас директоры

Кордайский маяк, 29 августа 2012г., №133-134, стр.2

Благотворительность научных сотрудников

Творить благие дела в священный месяц Рамазан, протянуть руку помощи нуждающемуся — долг каждого человека.

В целях предотвращения неявки детей в школы в 2012-2013 учебном году с 1 августа по 30 сентября объявлена республиканская акция «Дорога в школу». Цель традиционного мероприятия – оказать помощь  учащимся из малоимущих семей, детям, оставшимся без опеки родителей, в общем, детям, которые по социальным причинам не могут подготовиться к школе.

В данной акции активное участие принял и коллектив Научно-исследовательского  института проблем биологической безопасности. По инициативе главного директора института, профессора Сансызбай Абылая Рысбаевича коллектив института принял решение перечислить однодневную зарплату на эту акцию. 9 августа работники института приобрели воспитанникам школы-интерната Меркенского  района им.В.Саввы 152 пары обуви (общая сумма 490 600 тенге). Сейчас в школе–интернате воспитывается 14 детей из Кордайского района. Директор интерната Омарходжаева Айнур  Суюмбековна выразила слова благодарности руководителю и коллективу института.

17 августа научные сотрудники  подарили 5 детям, нуждающимся в помощи, школьную  и спортивную форму, школьные принадлежности (общая сумма 100 000 тенге) и пожелали им успехов и хороших оценок в новом учебном году.

Наряду с этим, в соответствии с Посланием Главы  государства «Новый Казахстан в новом мире», в рамках программы «100 школ – 100 больниц» по решению коллектива выделено 500 000 тенге на работы по оформлению и благоустройству новой школы на 900 мест в пгт. Гвардейский.

М.Касенов, заведующий лабораторией НИИПББ,
депутат районного маслихата

 

Казахстанская правда №274-275    от 17.08.2012г.
От биочипов до сплит-вакцин

Глава государства в своем Послании «Социально-экономическая модернизация – главный вектор развития Казахстана» большое внимание уделил сфере образования и науки и отметил о необходимости укрепления казахстанской инновационной системы

В связи с этим Правительству было поручено увеличить бюджетные расходы на финансирование перспективных научных исследований через выделение инновационных грантов для поддержки отечественных ученых. Кроме того, на форуме ученых республики Глава государства озвучил и новый Закон «О науке», который закладывает основу системной государственной поддержки для прорыва в научной сфере. Как отметил Нурсултан Абишевич, Казахстан находится на пути к решающему следующему двадцатилетнему рывку в новое качественное состояние – в мир высочайших технологий и инноваций.

Недавно опубликованная статья Президента РК «Социальная модернизация Казахстана: Двадцать шагов к Обществу Всеобщего Труда» вызвала особый интерес. Как указал Глава государства, цель и смысл социальной модернизации – в подготовке общества к жизни в условиях новой индустриально-инновационной экономики, найти баланс между форсированным экономическим развитием и широким обеспечением общественных благ, утвердить социальные отношения, основанные на принципах права и справедливости.

Коллектив РГП «Научно-исследовательский институт проблем биологической безопасности» поддерживает тезис Президента о реализации индустриально-инновационной программы. Это является актуальным вопросом для будущего страны.

В выступлении на республиканском семинаре-совещании министр образования и науки Бакытжан Жумагулов обратил внимание ученых республики на укрепление инновационной системы и государственной поддержки науки. В последние годы финансирование науки неуклонно растет. В 2011 году общий объем финансирования на научные исследования составил 28,8 млрд. тенге, а на 2012 год заложено уже 41,8 млрд., что составило увеличение объемов финансирования на 45 %.

В результате принятия нового закона внедрена и новая система финансирования науки, которая включает базовое, грантовое и программно-целевое финансирование. В настоящее время в институте выполняются 6 научно-технических программ по программно-целевому финансированию, в рамках которых реализуются 28 проектов, а также выполняются 7 проектов в рамках грантового финансирования. Таким образом, создана реальная основа, которая обеспечит позитивные преобразования, что открывает новые возможности для наших ученых. Кроме того, предусмотренное в Послании Главы государства увеличение размера расходов на инновационные гранты обеспечит более эффективное внедрение научных результатов в экономику страны.

Одним из ключевых моментов успешного повышения конкурентоспособности казахстанской науки является подготовка квалифицированных кадров. В этом отношении Министерством образования и науки проводится большая и целенаправленная работа. В данном направлении для подготовки специалистов Научно-исследовательскому институту проблем биологической безопасности на 2012–2013 учебный год приказом министра образования и науки выделено для целевой подготовки в магистратуре 21 место по специальностям «биология», «биотехнология», «экология», «ветеринарная медицина» и «ветеринарная санитария», а также 3 места для подготовки докторантов PhD по специальностям «биология», «биотехнология» и «ветеринарная медицина».

Обучение ученых и подготовка квалифицированных кадров – важный элемент стратегии института. Способность совершенствовать свои профессиональные качества является на сегодня одним из основных конкурентных преимуществ сотрудника. Для этого институтом организуются ежегодные стажировки сотрудников в ведущих научных центрах зарубежных стран. В текущем году запланировано обучение более 50 сотрудников в основном из числа молодых специалистов, возраст которых не превышает 40 лет. Подготовка специалистов и ученых позволит решать актуальные задачи, поставленные перед казахстанской наукой.

7 августа РГП НИИПББ исполнилось 54 года. За все время развития и становления институт достиг высоких результатов в области биологической безопасности, обеспечения эпизоотического и эпидемиологического благополучия посредством разработок и внедрения актуальных вакцин и сывороток, диагностических тест-систем, постоянного проведения мониторинговых исследований, прогнозирования и предупреждения проникновения и распространения особо опасных инфекций человека, животных, птиц. Отдельно хочу отметить наши достижения в области фитопатологии, которые также вносят свой вклад в продовольственную безопасность республики.

Учеными института были разработаны и внедрены в практику более 60 наименований биопрепаратов для профилактики и диагностики особо опасных актуальных для республики инфекций, из которых более 70% внедрены в ветеринарную практику и применяются в настоящее время. Производимые нами вакцины экспортируются в такие страны, как Турция, Российская Федерация и др. В последние годы учеными института были разработаны и внедрены ПЦР – тест-системы для диагностики 16 наименований инфекционных заболеваний

В прошлом году благодаря поддержке Министерства образования и науки закуплено специализированное оборудование для изготовления биочипов, и в настоящее время разработан первый в Казахстане аналог для типирования всех субтипов вируса гриппа. В текущем году планируется разработать биочип для диагностики туберкулеза и бруцеллеза.

Сегодня институт является одним из ведущих научных центров Казахстана в области вирусологии, биотехнологии, иммунологии, молекулярной биологии, фитопатологии и биологической безопасности, имеет современное техническое оснащение и экспериментальную базу, что позволяет проводить научные исследования и производить биопрепараты на мировом уровне. Научные результаты, полученные учеными института, признаны такими мировыми центрами, как Всемирная организация здравоохранения (WHO, Швейцария), Центр по контролю за заболеваниями (CDC, США), Нидерландский институт вакцин (Голландия) и др.

В последние годы с связи с обострением ситуации по актуальным заболеваниям людей, среди которых «птичий» грипп А/H5N1, так называемый «свиной» грипп А/H1N1, учеными института разработаны первые отечественные вакцины, которые после прохождения клинических испытаний в нескольких центрах России регистрируются в Республике Казахстан. Благодаря разработкам первых гриппозных вакцин институт начал тесное сотрудничество с Всемирной организацией здравоохранения (ВОЗ), которая выделила грант на разработку 3-валентной сезонной сплит-вакцины против гриппа. В настоящее время завершаются исследования, и в сентябре планируется проведение доклинических испытаний в Национальном центре экспертизы лекарственных средств изделий медицинского назначения и медицинской техники Министерства здравоохранения РК.

Ухудшение эпидемиологической ситуации по ряду социально значимых инфекций людей в Казахстане привело к тому, что в последние годы увеличилось количество больных туберкулезом и бруцеллезом. В данном направлении учеными нашего института совместно со специалистами из Австрии и России проводятся активные исследования. В результате совместно проведенных работ нами получены абсолютно новые две вакцины-кандидаты против туберкулеза, которые показали высокую эффективность для профилактики заболевания и лечения больных. В сентябре текущего года мы планируем проведение расширенных доклинических испытаний полученных препаратов на нескольких базах в зарубежных странах. В отношении бруцеллеза исследования начаты только в нынешнем году, к декабрю мы планируем получить новый безопасный штамм, который будет использован при разработке вакцинных и диагностических препаратов нового поколения.

Кроме этого, в РГП «Научно-исследовательский институт проблем биологической безопасности» на сегодня выполняется ряд научно-технических программ по другим направлениям. Одним из них является изучение причин и предупреждение гибели сайгаков, занесенных в Красную книгу как исчезающий вид. В рамках данной программы учеными нашего института совместно со специалистами Королевского ветеринарного колледжа (Лондон, Великобритания) и нескольких институтов Казахстана проведены научные экспедиции в западный и северный регионы Казахстана, где обитают сайгаки.

Таким образом, учеными нашего института ведется целенаправленная работа по обеспечению биологической безопасности, проведению противоэпидемиологических и противоэпизоотических мероприятий. Решение проблем биологической безопасности является основным стержнем деятельности института, заложенным предыдущими поколениями ученых.

В заключение хочу отметить, что главная задача института – решать проблемы в области обеспечения биологической безопасности государства и внедрять инновационные технологии для повышения качества жизни и безопасности казахстанцев.

Абылай САНСЫЗБАЙ,

генеральный директор РГП НИИПББ, профессор

 

Ақ жол  № 206-207 6 желтоқсан 2011 жыл
Биологиялық қауіпсіздікке қызмет

Қазақстан әлемде құс тұмауына қарсы өз вакцинасы бар он үш және шошқа тұмауына  дес  бере алатын «дәрі» жасап шығарған бес мемлекеттің қатарына кірді. Бұл – Қордай ауданының Гвардейский  кентінде орналасқан Биологиялық  қауіпсіздік проблемалары ғылыми-зерттеу институтының Казақстан Тәуелсіздігі жылдарындағы жетістігі.

Жалпы институтта 227 адам еңбек етеді, төрт ғылым докторы, екі доцент, жиырма жеті ғылым кандидаты мен 110 ғылыми қызметкер. Ғылыми-зерттеу институтының ұжымы институтты алдаға уақытта Қазақстан мен Орта Азияда биологиялық қауіпсіздік, биотехнология, молекулярлы  биология және эпизоотология проблемалары жөніндегі ірі ғылыми орталыққа айналдыруды жоспарлап отыр. Институт қазірдің өзінде Орта Азия аймағындағы биологиялық қауіпсіздік, биотехнология, молекулярлы  биология, эпидемиология, эпизоотология, вирусология және иммунология салаларында жетекші орында тұратын ірі ғылыми макеме болып табылады. Бүгінде аталған институт – елімізде қарыштап дамып келе жатқан ғылыми-зерттеу орталығы. Ол Қазақстанның агроөнеркәсіп кешенін ең  көкейкесті және аса профилактикалық, диагностикалық препараттардың 17-ден астам түрімен қамтамасыз етіп отыр. Институттың зерттеуден бастап өнім жасап шығару мен өткізуге дейінгі жұмыстар тізбеген  үзбей жүргізуді қамтамасыз ететін ғылыми-техникалық  және  өндірістік инфрақұрылымы бар. Оның ерекшелігі де сонда. Зерттеу аясы тұрақты түрде кеңейіп келеді. Тек соңғы он жылдың ішінде институттың ғылыми қызметкерлері республика үшін маңызы айтарлықтай 20-дан астам  ғылыми-техникалық   бағдарламаларды орындап, еліміздің  ішкі нарығы  мен шетелдерге жеткізілетін биопрепаратардың  50-ден  астам түрлерін жасап, қолданысқа енгізді.

Өз елінің жоғары патогенді құс тұмауынан қауіпсіздігін ету үшін осыдан бес жыл бұрын осында Қазақстанның ауыл шаруашылығы, атап айтқанда құс шаруашылығы саласы үшін Н5N1 деген шартты атпен ветеринарлық вакцинасын дайындау технологиясы жасалды. Тәуелсіздіктің 15 жылдығы құрметіне «Қазақстан-15» деген  ат берді. Вакцина институтта және бірқатап құс шаруашылықтарында сынақтан өтті. Қазіргі уақытта ол институтта дайындалып, ҚР Ауыл шаруашылығы министрлігіне жеткізілуде.

— Соңғы он жыл ішінде аса маңызды жетістіктерге жетті, — дейді институттың қоғаммен байлыныс жөніндегі менеджері Дүйсен Таубалдиев.

— Алғашқы мәрте біздің елімізде А/Н1N1 Refluvac және  A/Н5N1 Kazfluvac пандемиялық  тұмауға қарсы вакциналары жасалып. ҚР Денсаулық сақтау министрлігінің дәрілік құралдар, медициналық бұйымдар және медициналық техникаларды сараптау Ұлттық орталығы, Ресей медициналық ғылым академиясының Тұмау ғылыми зерттеу институты, Ресей Федерациясының  Л.А.Тарасевич атындағы медициналық биологиялық препараооарды стандарттау және  бақылау мемлекеттік ғылыми зерттеу институтымен біздің институт базасында клиникаға дейінгі сынақтан өтті. Вакциналарды бірлесіп сынау барысында онды нәтиже алынған соң, Казақстан және Ресей ғалымдары клиникалық сынау мүмкіндігі жеткілікті деген  ортақ пікірге тоқталып, сынақ Ресейдің медицмналық ғылым академиясы мен И.Мечников  атындағы  вакциналар және сывороткалар ғылыми-зерттеу институты базасында жүзеге асырылды.  Бірінші фазада зерттелетін дәрілік препараттар  Refluvac және Kazfluvac  адам үшін қауіпсіз және тез сіңеді деген тұжырымға  келдік (18-60 жас аралығындағы бір жолы бұлшық етке дәрі егілгенде вакцина реактогендігі төмен және адам ағзасы үшін қауіпсіз екеніне көзіміз жетті). Бииылғы жылдың маусым айында басталған екінші фазадағы сынақтар бүгінде табысты аяқталды. Сынақ барысын бақылап отырған  Бүкіләлемдік денсаулық ұйымының мамандары қазақстандық вакцинаның сапасы жоғары және зиянсыз екенін атап көрсетті. Институт ғалымдары әрқашан тек өзедерінің негізгі ғылыми білімі мен озық технологияларды қолдана отырып, жоғары кәсіби біліктілігімен ерекшеленіп келеді. Біз үшін ең бастысы  — қазақстандықоардың биологиялық қауіпсіздігі.

Бұл ғылыми-зерттеу институтының Кеңес Үкіметі тараған кезенде жрйылып керпей, тұтас базасымен сақталып, Қазақстан тәуелсіздігі жылдарында жаңа биіктерге көтерілуіне бүкіл ғұмырын осында қатардағы лобаранттан институт басшысына дейінгі 1992 жылдан директоры болған ғылым докторы,профессор Сейдіғаппар Мамадалиевтің еңбек зор екенін айту ләзім. Былтырдан бері оның ісін ветеринария ғылымдарының докторы Абылай Сансызбай лайықты жалғастырып келеді.

P.S. Жақында институт ғалымы Қайсар Табынов республикалық жастар байқауында құс тұмауына қарсы вакцинаны дайындау технологиясындағы және оны енгізудегі жетістіктері үшін «Жас ғалым» номинациясы бойынша I-орынға ие болды. Қазақ Ұлттық аграрлық университетін бітіргелі бері ол бес жыл бойы осы институтта еңбек етіп келеді. Жас маманның бұл жетістігін ұжымы мақтанышпен қабыл алды.

Анжела Изаева

 


Казахстанская правда   №306-307   23.09.2011 г.
Биологическая безопасность страны в надежных руках

В год 20-летия Независимости Казахстана повышенный интерес политиков,  ученых и экспертов, как в стране, так и за рубежом, вызывают впечатляющие успехи в социально-экономическом и общественно-политическом развитии нашего государства. Свой весомый вклад в развитие республики по пути прогресса внес и продолжает вносить Научно-исследовательский институт проблем биологической безопасности КН МОН РК – одно из крупнейших учреждений науки Казахстана в области биологической безопасности, биотехнологии, молекулярной биологии, эпидемиологии, эпизоотологии, вирусологии и иммунологии.
В настоящее время институт, имея мощную экспериментальную базу, проводит научные исследования и занимается производством биопрепаратов на современном уровне. Постановлением Правительства с 2000 года за институтом закреплен статус особо охраняемого объекта РК. Его структура включает 11 научно-исследовательских лабораторий, технологические, научно-информационные, инженерно-технические и административно-хозяйственные отделы. Здесь работают более 277 сотрудников, из них 110 научных работников, основную массу которых составляет молодежь. Это специалисты по ветеринарной вирусологии, эпизоотологии, иммунологии, молекулярной биологии и биохимии, биотехнологии, микробиологии, радиологии и фитопатологии.
С целью обеспечения биологической безопасности своей страны от высокопатогенного гриппа птиц в 2006 году институтом была разработана технология изготовления ветеринарной вакцины «Казахстан-15» против гриппа птиц для сельского хозяйства страны. Она была успешно апробирована в условиях НИИПББ и в птицеводческих хозяйствах трех областей. В настоящее время вакцина производится в институте и широко применяется на всей территории республики.
На сегодня в агропромышленный комплекс по линии Министерства сельского хозяйства поставляются вакцины против оспы овец, чумы мелких жвачных животных, контагиозной эктимы овец и гриппа птиц. Также НИИПББ в текущем году впервые экспортировал вакцину против трихофитии крупного рогатого скота в Турцию.
Учеными института в последние годы независимости достигнуты значительные инновационные для республики научные результаты: впервые в Казахстане для здравоохранения разработаны отечественные пандемические гриппозные вакцины: «Рефлювак» (Refluvac) – для вакцинации людей против «свиного» гриппа A/H1N1 и «Казфлювак» (Kazfluvac) – против «птичьего» гриппа A/H5N1. Доклинические и клинические испытания вакцин успешно прошли как в отечественных научных институтах, так и в крупных международно признанных научных центрах России.
Результаты клинических исследований показали, что вакцины «Рефлювак» и «Казфлювак» по всем параметрам соответствуют европейским и международным требованиям и критериям, предъявляемым к вакцинам. Эксперты ВОЗ, наблюдавшие за проведением испытаний, отметили высокое качество и безопасность казахстанских противогриппозных вакцин.
Благодаря этим исследованиям Казахстан входит в число тех 13 государств, которые располагают собственной вакциной против «птичьего», и пятой страной, которая имеет свою вакцину против «свиного» гриппа. У государства есть свои технологии и вакцины, в результате чего Казахстан сможет своевременно противостоять угрозе пандемии «птичьего» и «свиного» гриппа.
В преддверии 20-летнего юбилея Независимости Казахстана это достойный подарок ученых НИИПББ к празднику. Стоит отметить, что достижению практических результатов научной деятельности и внедрения интеллектуальной собственности института в сфере медицины и ветеринарии способствуют государственная поддержка развития науки Президентом Республики Казахстан Нурсултаном Назарбаевым, принятие Закона РК «О государственной под­держке инновационной деятельности» и нового Закона «О науке», а также принятие Государственной программы по форсированному индустриально-инновационному развитию Республики Казахстан на 2010–2014 год.
Особое значение развития науки, уровня проводимых научных исследований и их соответствия мировым стандартам было подчеркнуто в выступлении министра образования и науки Бахытжана Жумагулова на форуме «Развитие науки – будущее страны» в Алматы в мае нынешнего года. Благодаря поддержке государства на базе нашего предприятия планируется создание современного, высокотехнологичного производственного комплекса по выпуску биопрепаратов, соответствующих мировым стандартам для обеспечения биологической безопасности РК.
Достижения и заслуженное международное признание НИИПББ основаны на фундаментальных научных знаниях, передовых технологиях и высокой квалификации ученых. Учитывая современные реалии, сегодня институт упорно занимается разработкой казах­станской вакцины против туберкулеза, а также над расширением рамок исследований по разработке других отечественных вакцин и диагностикумов.
И хочется надеяться, что наш институт, обладая научно-технической и производственной инфраструктурой, обеспечивающей непрерывность цепочки от проведения научно-исследовательских работ до производства и реализации продукции, в будущем станет крупным научным центром, работающим во благо людей и процветания Казахстана.

Абылай САНСЫЗБАЙ,
генеральный директор НИИПББ, профессор

Ақ жол  № 79-80 от14 мая 2011 года
Абыройы асқақтаған аға


Адам – өз өмірінің сәулетшісі. Даралар да,  қаралар да, даналар да қонақ болып өтетін мына дүниеде әркім өз өмірін сомамдайды. Оның  мәні де, мағыналы да мазмұнды болуы өмір иесінің қарымы мен қасиетіне байланысты.

Әрқашан үлкенге – іні, кішіге аға бола білетін Седіғапбар ағамыз кемел жас 63-ке толып отыр. Абыройдың шыңында жүрген абзал азамат туралы шағын мақалмызды жариялай отырып, мерейтойға орай тілек-ниетімізді жолдаймыз.

Сейдіғапбар Мамадалиев тәуелсіз еліміздің ғылымы мен ұлттық салт-дәстүрімізге өте жақын абзал жандардың бірі. 1948 жылы 12 мамыр күні Оңтүстік Қазақстан облысы , Түлкібас ауданы, Сарыбұлақ ауылында дүниеге келген. Машат ауылындағы М.Әуезов атындағы орта мектепті тәмамдағаннан кейін 1967 жылы Алматы зооветеринарлық институтқа түседі.

Асыл ағамыз еңбек жолын сонау 1973 жылы Ауыл шаруашылқ ғылыми-зерттеу институтында қатарындағы аға зертханашы қызметінен бастаған. Аға зертханашы, кіші ғылыми қызметкер, аға ғылыми қызметкер және жетекші ғылыми қызметкер міндеттерін адалдықпен атқарған ағамыз 1992 жылы Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің бұйрығымен Қазақстан Республикасының Білім және ғылым Министрлігі Ғылым Комитетіне қарасты  Биологиялық қауіпсіздік проблемаларының ғылыми-зерттеу институты республикалық мемлекеттік кәсіпорнының  директоры қызметіне тағайындалды.

Әрине, ер азаматтың алаңсыз жумыс жасауына көмектесетін анадан кейінгі ең жақын қамқоршы адам, құдай құдай қосқан қосағы – Ажар апамыз. Өмірдің қиындығы мен қызығын бірге көріп келе жатқандарына қырық жыл өтті. Ажар апамыз екеуі екі ұл тәрбиелеп, үш немере сүйіп отыр.

Сейдіғапбар ағамыздың жалпы саны 355 ғылыми еңбегі бар болса, оның ішінде 48-і шетелдік басылымдарда жарияланды.

Сейдіғапбар ағамыз еліміздің қоғамдық жұмысына белсене араласып жүрген азаматтардың бірі. Қордай аудандық мәслихатының төртінші шақырылымының депутаты. Бюджет пен ауданның әлеуметтік-экономикалық дамуы жөніндегі комиссияны көп жылдан бері басқарып келеді.

Қазақстан Республикасының Білім және ғылым Министрлігі құрылымында өткізіліп жүрген ғылыми ісөшараларға, түрлі ғылыми техникалық бағдарламаларды орындауға белсенді қатысуының нәтижесінде жоғарғыбасшылардан алған марапаттарының өзі бір төбе. Сейдіғапбар Мамадалиевті тек елімізде ғана емес, сондай-ақ, халықаралық ұйымдар мен жетекші кәсіпорындардың басшыларынан да талай марапаттары баршылық.

Ағамыз «ПарасатӘ , ІІІ дәрежелі  «Барыс» ордендерімен, бағдарламалық міндеттерді және тапсырмаларды сәтті орындағаны үшін «Нұр Отан»  партиясының Саяси кеңесінің шешімімен Құрмет Грамотасымен марапатталды. 2010 жылы Вена қаласындағы Халықаралық университеттің Құрметті профессоры болып танылды. Мінсіз іскерлік беделі мен ғылыми жетістіктері үшін Сократ атындағы Еуропалық Бизнес Ассамблеясы Номинациялық комитеті және Еуропа ректорлар клубымен Халықаралық Сократ премиясының лауреаты болып танылды. Сейдіғапбар ағамыз басқарған институт Халықаралық  «Ең үздік кәсіпорын» марапатының    иегері болды, Еуропалық Бизнес Ассамблеясы Сейдіғапбар ағамызды «Жылдың ең үздік топ менеджері»   атаулы сертификатымен марапаттады.

2010 жылы Анкара қаласында өткен ХІ Экономикалық Ынтымақтастық  Ұйымы Саммитінде Ауыл шаруашылық және Қоршаған Орта номинациясының жеңімпазы болды, сондай-ақ, 2010 жылдың 14 желтоқсанында  Ла Валетта орденінің кавалері (Австрия, Вена) атағымен адал еңбегі ұждандығы үшін марапатталды.

Сізге ұжымымыздың атынан денсаулығыңыз күйлі-қуатты, ғұмырыңыз ұзағынан, көрер қуанышыңыз молынан болсын деп тілейміз!Мерейіңіз устем, қадір-қасиетіңіз зор болсын! Игілікті істе қанатыңыз талмасын, қажыр-қайратыңыз қашан да арта бергей! Шығар шыңдарыңыз әрқашанда биік болғай! Әрқашан осы жігерлі, қуатты қалпыңыздан таймаңыз!

Абылай Сансызбай, БҚПҒЗИ Бас директоры

 

Кордайский маяк, 16 апреля 2011г., №57-58, стр.1
Уверены в своем будущем!

2011 год для суверенного Казахстана стал знаменательным,  когда народ и власть показали единство интересов, проголосовав за Нурсултана Абишевича Назарбаева

Проведение внеочередных выборов является принципиально новым доказательством демократии в целом. Они  совпали с двадцатилетием независимости Казахстана, что также имеет колоссальное значение в истории страны. Проводимая Нурсултаном  Абишевичем политика на протяжении двух десятилетий была высоко оценена народом.

Начиная   с момента правления Н.А.Назарбаева, Казахстан уверенными шагами идет вперед. Его политика, принятые обоснованные решения помогли пережить тяжелые моменты, экономический кризис. Внедренная программа по форсированию индустриально-инновационного развития на 2010-2014 годы стала неотъемлемой частью дальнейшего улучшения благосостояния страны. Благодаря Назарбаеву Казахстан занял достойное место на международной арене. Региональное интегрированное сотрудничество со многими странами, председательство в Организации по безопасности и сотрудничеству в Европе (ОБСЕ) внесли свою лепту в дальнейшее формирование авторитета страны  и нашего первого лидера. Отличная банковская система, пенсионное обеспечение и четкая программа по развитию страны, ее потенциала – вот что подчеркивают наши партнеры их других стран. Социально-экономическая сфера находится в расцвете, и общество с уверенностью смотрит в будущее. По словам независимых международных наблюдателей, прошедшие президентские выборы соответствуют стандартам других государств, что позволило считать возможным успешное строительство демократических институтов.
Коллектив Научно-исследовательского института проблем биологической безопасности Комитета Науки Министерства Образования и Науки Республики Казахстан, как и многие жители нашей страны, проголосовал за стабильность и мир на недавно  прошедших выборах. Именно под чутким руководством вновь избранного президента  Казахстан уверенно вступает  в число 50-ти наиболее конкурентоспособных стран мира, тем самым доказав, что одной из самых сильных стран в СНГ является Казахстан. Хочется от всей души пожелать новых побед, новых высот Лидеру республики. А народ, в свою очередь, будет всячески поддерживать Главу государства. Огромной работоспособности во благо казахстанцев и дальнейшего роста  престижа и роли страны на международной арене!

Альфия Сапарбаева, переводчик-референт НИИ